آنطور که محققان دریافتهاند، آنچه که روزگاری کف یک اقیانوس باستانی بوده، همچنان در حال شکلدهی به چشماندازهای منطقۀ غرب آسیا به ویژه ایران و عراق است.
به گزارش، فرادید؛ محققان میگویند یک صفحه اقیانوسی که مدتها پیش ناپدید شده، اکنون در حال فرو رفتن به اعماق گوشته زمین است و در این فرآیند، پوسته بالایی را نیز به پایین میکشد. اما این صفحه همزمان در حال گسسته شدن در زیر کوههای زاگرس است، که این امر بخشی از فشار وارد بر پوسته بالایی را کاهش میدهد.
بر اساس تحقیقات جدید، این فرآیند گسست احتمالاً پیشتر در سمت غربی رشتهکوه زاگرس (در منطقه کردستان عراق که با ترکیه هممرز است) رخ داده است. اکنون این گسیختگی در حال حرکت به سمت شمال غرب ایران است.
این تغییرات بهطور مستقیم در سطح زمین مشهود نیستند، اما نشان میدهند که چگونه گوشته و پوسته زمین با همکاری یکدیگر، توپوگرافی زمین را شکل میدهند. این یافتهها در مطالعهای که در ۲۵ نوامبر ۲۰۲۴ در مجله Solid Earth منتشر شده، ارائه شده است.
صفحه اقیانوسی مورد بحث، در گذشته کف دریاچه نئوتتیس بوده است؛ اقیانوسی که حدود ۱۹۵ میلیون سال پیش، زمانی که ابرقاره پانگهآ به دو قاره شمالی (لوراسیا) و جنوبی (گندوانا) تقسیم شد، شکل گرفت.
هرچند اقیانوس نئوتتیس بیش از ۲۰ میلیون سال پیش از میان رفت، اما پوسته اقیانوسی که زمانی در بستر آن قرار داشت، همچنان بر منطقه زاگرس تأثیر میگذارد.
رناس کوشناو، پژوهشگر زمینشناسی در دانشگاه گوتینگن آلمان و یکی از نویسندگان این مطالعه، در بیانیهای گفت: «این صفحه، منطقه را از پایین به سمت خود میکشد».