مدتهاست که ساختمان شهرداری خیابان بهشت تبدیل به یک نقطه پرواز برای رسیدن به سکانداری قوه مجریه شده است. همان ساختمانی که روزی محمود احمدینژاد از آن به خیابان پاستور رفت و محمدباقر قالیباف هم اگر چه اقبالی در انتخابات ریاست جمهوری نداشت اما این روزها علاوه بر ریاست قوه مقننه، ریاست تیم مذاکرات ایران و همچنین پرونده روابط ایران و چین را هم در اختیار دارد.
به نقل خبرآنلاین، اما داستان حضور علیرضا زاکانی در رقابتهای انتخابات ریاست جمهوری و همچنین شهرداری تهران قصه پیچیدهتری دارد، مردی که روزگاری مهمترین سمتش در طول دوران نمایندگیاش ریاست کمیسیون ویژه برجام در مجلس نهم بود، ناگهان در انتخابات مجلس یازدهم نقش یک «کاندیدایِ پروازی» را بازی کرده و از حوزه انتخابیه قم راهی بهارستان شد.
بهارستان، انتخابات و شهرداری تهران
اما حضور زاکانی در مجلس یازدهم را شاید بتوان نقطه عطف کارنامه سیاسی او دانست، چرا که در ابتدا ریاست مرکز پژوهشهای مجلس را به عهده گرفت و سپس ریاست شهرداری تهران، مُزد حضورش در رقابتهای انتخابات ریاست جمهوری به عنوان یار پوششی ابراهیم رئیسی بود. انتخابی که به دلیل عدم مطابقت مدرک تحصیلیاش با اداره شهرداری، مخالفتها و حرف و حدیثهای زیادی را به همراه داشت.
به بیان دیگر، فقدان سابقه مدیریت اجرایی و مرتبط نبودن مدرک «پزشکی هستهای» زاکانی با مدارک لازم برای مدیریت شهری از مهمترین ابهاماتی بود که در آن دوران مطرح شده بود. این مخالفتها آنقدر زیاد بود که حتی محمدصالح مفتاح، که آن زمان رئیس کمیته سیاسی جمعیت پیشرفت و عدالت بود، با شکایت از وزیر کشور دولت سیزدهم در دیوان عدالت اداری خواستار ابطال حکم «غیرقانونی» شهرداری تهران برای زاکانی شده بود. اما احمد وحیدی، وزیر کشور وقت بدون توجه به انتقادات و مخالفتهایی که حتی از جانب طیف اصولگرایان هم مطرح شده بود، حکم شهرداری او را امضا کرد.
با این حال زاکانی زمانی درباره این حواشی گفته بود: «در بحث نمایندگی مردم قم من از مردم پوزش خواستم اما تصمیم من نبود؛ تصمیم آقای قالیباف و رئیسی بود؛ آنها تصمیم گرفته بودند. آقای قالیباف علاقه داشت به دولت بروم اما علاقه آقای رئیسی به حضور در شهرداری بود و همکاری؛ دست من نبود.»
حواشی آقای شهردار
دوران شهرداری زاکانی با حواشی زیادی همراه بود تا به آنجایی که برخی از اعضای شورای شهر از طرح استیضاح او سخن میگفتند. اگر کمی به عقب برگردیم، اولین حاشیه زاکانی در ساختمان خیابان بهشت مربوط به انتصاب حسین حیدری، همسر دخترش، به عنوان مشاور و دستیار ویژه شهردار تهران بود. با توجه به آنکه براساس ماده ۱۰ مصوبه «تعارض منافع در شهرداری تهران»، بهکارگیری بستگان مدیران شهرداری و واحدهای تابعه و بستگان اعضای شورای اسلامی شهر طی دوره مسئولیت در شهرداری و واحدهای تابعه و شورای اسلامی شهر تهران ممنوع است، این انتصاب نیز با مخالفتهایی همراه شد و در نتیجه حکم خود را لغو کرد.
البته این اولین بار نبود که زاکانی درگیر حواشی خویشاوندی شده بود و پیش از آن هم برادر دامادش در مرکز پژوهشها منصوب او بود و بعدها نیز گزینهی ناکام وزارت آموزش و پرورش دولت ابراهیم رئیسی شد.
پرونده فساد ۲۰ هزار میلیارد تومانی هم از دیگر موضوعاتی بود که در بهار سال ۱۴۰۲ رسانهای شد و سپس از سوی ناصر امانی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه شورای شهر تهران بیان شد که؛ «این فساد کشفشده توسط شهردار تهران به رقم ۲۰ هزار میلیارد تومانی مربوط به پرونده دورههای پیشین مدیریت شهری است.»
این پرونده از این جهت مورد اهمیت بود که زاکانی همواره خودش را داعیهدار مبارزه با فساد میداند. او نیز درباره این پرونده گفته بود: «ما حداقل ۲۰ هزار میلیارد تومان از امکانات شهر را برگرداندهایم و ربطی به دوره ما نداشته است. در این بخش مجموعههایی بودند که ما اینها را باز پس گرفتیم که عدد آنها امروز ۱۱۰ مجموعه است که بالای ۸ هزار یا ۹ هزار میلیارد پول این مجموعهها است. این رقم غیر از آن ۲۰ هزار میلیارد است. سر فصل این امر باز است.»
در همان روزها نیز یکی از اعضای دفتر زاکانی به علت خرید اسلحه بازداشت شده بود که طبق گفته شهردار تهران؛ «پس از بررسی دستگاههای امنیتی و نظارتی آزاد شد.»
از سوی دیگر، یکی از حواشی مهم دوره شهرداری زاکانی، ماجرای بودجه ۱۷ هزار میلیارد تومانی بود. ماجرا از اظهارات یک عضو شورای شهر آغاز شد؛ احمد صادقی، رئیس کمیته شفافیت و شهر هوشمند شورای شهر تهران، در صحن شورا درباره صورتهای درآمد و هزینه شهرداری سؤال کرده و گفته بود که؛ «حدود ۱۷ هزار میلیارد تومان از درآمدهای شهرداری در هیچ محل هزینهای دیده نمیشود.» این پرونده که بیشتر به گم شدن ۱۷ هزار میلیارد تومان معروف شده بود سپس از سوی زاکانی رد شد. شهردار تهران گفته بود: «۱۷ هزار میلیارد تومان از اموال به غارت رفته تهرانیها از ابتدای امسال بازگردانده میشود.»
انعقاد قرارداد با چینیها برای خرید اتوبوس، ون و خودروهای برقی به مبلغ ۲ میلیارد یورو، ساخت مسجد در بوستان قیطریه و حتی راهاندازی اتاقهای توبه در مترو و حضور برخی از حجاببانان در مترو هم از دیگر حواشی دوره شهرداری زاکانی بوده است.
پایان حضور در انتخابات به عنوان کاندیدای پوششی؟
در حالی که این روزها مسعود پزشکیان بارها از همکاری زاکانی با دولت سخن گفته است که این دو در جریان رقابتهای انتخابات تیرماه ۱۴۰۳ با هم در جدال بودند. خاصه آنکه مسعود پزشکیان در مناظرات تلویزیونی به حضور زاکانی در انتخابات به عنوان یار پوششی، کنایه زده و گفته