قیمت دلار در هفته‌های اخیر، همزمان با افزایش فشارهای اقتصادی و نگرانی از تحولات سیاسی و نظامی، سقف‌های قیمتی جدیدی را فتح کرد و اکنون در محدوده‌های بالای قیمتی در نوسان است. این اسکناس طی چند روز گذشته در محدوده‌ای مشخص در نوسان است و افت‌های قیمتی محدودی را تجربه کرده است. کارشناسان اقتصادی معتقدند اقداماتی مانند اعلام آمادگی بانک مرکزی برای عرضه ارز و محدودیت در برخی مسیرهای معاملاتی، از شتاب صعود قیمت دلار کاسته است.
ورود رئیس کل بانک مرکزی به بحث دلار و اقداماتی نظیر اعلام آمادگی برای تزریق ۲ میلیارد دلار ارز به بازار، بر رفتار معامله‌گران اثر گذاشت و فشار فروش را وارد بازار کرد
در همین راستا هاتف شاملو، کارشناس و تحلیلگر بازارهای مالی درباره دلایل توقف قیمت دلار در کریدور ۲۶۰ هزار تومانی و روند رنج این اسکناس در منطقه مذکور به تجارت‌نیوز گفت: «در هفته‌های گذشته قیمت دلار به محدوده ۲۷۰ هزار تومان رسیده بود؛ سطحی که مقاومت سختی محسوب می‌شد و می‌توانست برای مدتی قیمت را درگیر کند. ورود رئیس کل بانک مرکزی به این محدوده و اقداماتی که صورت گرفت، از جمله اعلام آمادگی برای تزریق دو میلیارد دلار ارز به بازار، بر رفتار معامله‌گران اثر گذاشت. حتی اگر این موضوع در حد یک خبر بوده باشد، انتشار آن باعث شد بخشی از فشار فروش به بازار وارد شود.»
تخصیص سهمیه ۱۰ هزار دلاری به افراد واجد شرایط، به توقف قیمت در این محدوده کمک کرده است
این کارشناس بازارهای مالی افزود: «احتمالاً تخصیص سهمیه ۱۰ هزار دلاری به افراد واجد شرایط و امکان خرید این میزان ارز برای برخی متقاضیان نیز به توقف قیمت در این محدوده کمک کرده است. مجموعه این عوامل باعث شد خریداران تا حدی عقب‌نشینی کنند و قدرت تقاضا کاهش پیدا کند.»
اختلال در سامانه‌های بانکی و محدود شدن انتقال پول از طریق ساتنا مانع شتاب گرفتن قیمت دلار شد
این تحلیلگر بازارهای مالی با اشاره به نقش محدودیت‌های بانکی در کاهش معاملات اظهار کرد: «اختلال در سامانه‌های بانکی و محدود شدن انتقال پول از طریق ساتنا نیز بر بازار ارز و قیمت دلار اثر گذاشت و یکی از موانع شتاب گرفتن قیمت دلار شد. وقتی جابه‌جایی پول به‌راحتی انجام نشود، خریدوفروش نیز دشوارتر می‌شود و همین مساله می‌تواند از قدرت تقاضا بکاهد.»
محدودیت معاملات شبانه تتر، از شدت نوسان بازار ارز کاست
شاملو با اشاره به محدود شدن فعالیت بازار تتر در ساعات شبانه گفت: «یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر قیمت دلار، جلوگیری از نوسان در بازار مجازی تتر بود. معاملات این بازار در ساعات شبانه، یعنی از ساعت ۲۳:۳۰ شب تا ۱۱:۳۰ صبح، متوقف شده و در نتیجه بخشی از هیجان‌هایی که ممکن بود در طول شب شکل بگیرد، عملاً محدود شده است.»
او افزود: «مجموعه مداخله‌های بانک مرکزی، محدودیت انتقال پول و بسته شدن بازار تتر در ساعات شبانه باعث شده خریداران با قدرت کمتری وارد بازار شوند. در واقع، یکی از دلایل کاهش تقاضا این است که انتقال پول دیگر به آسانی گذشته انجام نمی‌شود.»
بخشی از خریداران نگران هستند که اگر در شرایط فعلی وارد بازار دلار و طلا شوند و جنگی آغاز شود، قیمت‌ها کاهش پیدا کند و سرمایه‌گذاری آن‌ها با زیان همراه شود
این کارشناس بازارهای مالی درباره تأثیر افزایش تنش‌های سیاسی و نظامی بر رفتار خریداران گفت: «با توجه به تجربه دو جنگ قبلی، هر بار که جنگ آغاز شد، فشار زیادی به قیمت دلار و طلا وارد شد. از آنجا که این دو تجربه به‌تازگی اتفاق افتاده‌اند، می‌توان رفتار بازار را بر همین اساس بررسی کرد.»
او توضیح داد: «بخشی از خریداران نگران هستند که اگر در شرایط فعلی وارد بازار دلار و طلا شوند و جنگی آغاز شود، قیمت‌ها کاهش پیدا کند و سرمایه‌گذاری آن‌ها با زیان همراه شود. ممکن است برخی افراد برای تأمین ریال مورد نیاز خود اقدام به فروش دارایی‌هایشان کنند یا اختلال در معاملات، امکان خرید و فروش را محدود کند. همین نگرانی‌ها می‌تواند باعث شود قیمت دلار و طلا برای مدتی در محدوده‌های فعلی متوقف شود و وارد فاز رنج شود.»
با توجه به تقاضای قدرتمندی که در قیمت‌های پایین وجود دارد، کاهش قابل توجه قیمت دلار به سادگی اتفاق نمی‌افتد
شاملو ادامه داد: «با توجه به تقاضای قدرتمندی که در قیمت‌های پایین وجود دارد، کاهش قابل توجه قیمت دلار به سادگی اتفاق نمی‌افتد؛ مگر اینکه محدودیت سامانه‌های تراکنش و سایر موانع معاملاتی ادامه پیدا کند و عملاً امکان خرید برای متقاضیان کاهش یابد. در چنین شرایطی، سناریوی اصلاح قیمت دلار تا محدوده ۲۵۰ هزار تومان نیز قابل بررسی است. در غیر این صورت، خریداران قدرتمندی در قیمت‌های پایین‌تر حضور دارند.»
هرچه تحریم‌ها و فشارها افزایش پیدا کند، احتمال مشاهده اعداد بالاتر برای قیمت دلار در پایان سال بیشتر می‌شود؛ اعدادی که ممکن است در شرایط فعلی دور از ذهن به نظر برسند
شاملو درباره سناریوی افزایشی قیمت دلار در ماه‌های آینده گفت: «اگر تحریم‌ها و فشارهای اقتصادی بیشتر شود و محدودیت‌های تجاری گسترش پیدا کند، حتی در شرایطی که جنگی رخ ندهد، قیمت دلار می‌تواند از محدوده‌های فعلی عبور کند. در این سناریو، تارگت بعدی دلار ۳۰۰ هزار تومان و پس از آن ۳۳۰ هزار تومان خواهد بود.»
او افزود: «هرچه تحریم‌ها و فشارها افزایش پیدا کند، احتمال مشاهده اعداد بالاتر برای قیمت دلار در پایان سال بیشتر می‌شود؛ اعدادی که ممکن است در شرایط فعلی دور از ذهن به نظر برسند.»
بسته شدن مرزهای زمینی می‌تواند سناریوی افزایش قیمت دلار را تقویت کند
این تحلیلگر بازارهای مالی با اشاره به احتمال تشدید محدودیت‌های تجاری اظهار کرد: «سناریوی افزایش قیمت دلار تا سطوح بالاتر زمانی جدی‌تر می‌شود که فشارهای اقتصادی بیشتر شود و محدودیت‌های مرزی نیز گسترش پیدا کند. اگر مسیرهای هوایی و دریایی با محدودیت بیشتری مواجه شوند و مرزهای زمینی نیز بسته شوند، حتی بدون وقوع جنگ، فشار زیادی بر اقتصاد و بازار ارز وارد خواهد شد.»
او توضیح داد: «در حال حاضر بخشی از مبادلات تجاری از مسیرهای محدود زمینی و دریایی انجام می‌شود. برای مثال، میان ایران و پاکستان مسیرهای دریایی کوتاهی وجود دارد که از طریق کشتی‌های کوچک، امکان انتقال برخی کالاها را فراهم می‌کند. اگر این مسیرها نیز بسته شوند و رفت‌وآمد زمینی با ترکیه و کشورهای شمالی ایران متوقف شود، شرایط اقتصادی دشوارتر خواهد شد و بازار ارز می‌تواند با افزایش بیشتری در قیمت‌ها مواجه شود.»
افزایش تحریم‌ها و ادامه بلاتکلیفی شرایط اقتصادی، یکی از بدترین سناریوها برای بازار ارز است
شاملو در جمع‌بندی چشم‌انداز قیمت دلار گفت: «به نظر می‌رسد افزایش تحریم‌ها و ادامه بلاتکلیفی شرایط اقتصادی، یکی از بدترین سناریوها برای بازار ارز است؛ زیرا می‌تواند فشار بیشتری به قیمت دلار وارد کند و آن را به سطوح بالاتر برساند.»
او افزود: «البته وقوع جنگ نیز می‌تواند بر بازارهای جهانی اثر بگذارد و حتی اونس جهانی طلا را تحت فشار قرار دهد. بنابراین باید اثر تحولات سیاسی و نظامی را هم بر بازار داخلی و هم بر بازارهای جهانی در نظر گرفت. مسیر نهایی قیمت‌ها به نوع تحولات و نحوه واکنش بازارها به آن‌ها بستگی خواهد داشت.»